भीड नियन्त्रणको फिल्ड अपरेशनः सशस्त्रले नेपाल प्रहरीको समेत कमाण्ड गर्ने प्रस्ताव
कात्तिक, काठमाडौं । सामाजिक सञ्जालमा सरकारले ल्याएको प्रतिबन्ध, मौलाउँदै गएको भ्रष्टाचार र जिम्मेवारीहीन शासकीय व्यवहारविरुद्ध जेनजीहरू (Gen Z) ले डिस्कर्डमार्फत समन्वय गरी सुरु गरेको आन्दोलन २३ भदौमा काठमाडौंमा ठूलो संख्यामा सडकमा उत्रियो।
प्रशासनको अनुमति लिएर सुरु भएको प्रदर्शन नयाँ बानेश्वर संसद् भवन क्षेत्र निषेधित रहेकाले एभरेष्ट होटल अगाडिबाट अघि बढ्न रोकिएको थियो। सामान्य ब्यारिकेट र पहिलो घेरामा प्रहरी तैनाथ थिए। सुरक्षाकर्मीले माइकिङ गर्दै भीडलाई पन्छिन आग्रह गरे पनि केहीबेरको धकेला–धकेलीमै ब्यारिकेट भत्कियो र प्रदर्शनकारी संसद् क्षेत्रसम्मै पुगे।
🔴 २२ जनाको ज्यान जाने दुःखद घटना
भीड संसद् भवनतर्फ प्रवेश गरिरहँदा प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीबीच समन्वयको अभाव स्पष्ट देखियो।
भीड नियन्त्रणका सामान्य चरणमै सुरक्षाकर्मीहरू असमञ्जसमै रहँदा प्रहरीले गोली चलायो, जसका कारण २२ जना प्रदर्शनकारीको मृत्यु भयो।
सबैभन्दा चिन्ताजनक पक्ष—
सशस्त्र प्रहरीलाई गोली चलाइने निर्णयको सुइँकोसम्म थाहा थिएन।
एक उच्च सशस्त्र अधिकारीका शब्दमा:
“हामी आफैं प्रहरीको गोलीबाट सुरक्षित हुनुपर्ने अवस्था आयो।”
🔴 भोलिपल्ट २४ भदौमा झनै उग्र प्रदर्शन
पहिलो दिनको घटनाले आक्रोश बढाउँदा भोलिपल्टको प्रदर्शन अझ उग्र बन्यो।
तर, अपेक्षित रूपमा दुवै सुरक्षानिकायले एकीकृत रणनीति बनाउने र तालमेल सुधार्ने काम भएन।
प्रत्यक्ष फाँटमै पुगेका अधिकारीहरूका अनुसार—
समन्वय अभाव झनै गहिरियो,
भीड सुरु भएको केही घण्टामै प्रहरी र सशस्त्र दुवैलाई फर्किनै पर्ने अवस्था आयो।
🔴 समन्वय अभावको इतिहास
यो समन्वयहीनता नयाँ होइन।
१५ चैत तीनकुनेको राजावादी आन्दोलन,
अन्य थुप्रै प्रदर्शनहरू—
सबैमा नेपाल प्रहरीले "सशस्त्रले पर्याप्त साथ दिएन" भन्ने गुनासो दोहोर्याउँदै आएको छ।
तर सशस्त्र प्रहरी भने—
“हामी कसैको सहयोगी फौज होइनौं,”
भन्दै भूमिकाबारे नै विमति राख्ने गरेको छ।
🔍 किन दोहोरिँदैछ समन्वय संकट?
विश्लेषकहरूको भनाइ—
दुवै निकायको जिम्मेवारी विभाजन अस्पष्ट,
भीड नियन्त्रण तालिममा एकरूपता अभाव,
कमाण्ड चेनमा स्पष्टता नहुनु,
मैदानमा सूचना आदान–प्रदान अत्यन्त कमजोर।
🔮 अब के आवश्यक?
यो घटनाले देखायो—
भीड नियन्त्रणमा दुवै सुरक्षानिकाय एकै सूचनामार्फत, एकै कमाण्ड चेनअनुसार, एकै रणनीतिमा चल्न नसकेसम्म विपत दोहोरिन सक्छ।
एकीकृत कमाण्ड प्रणाली,
साझा तालिम,
द्रुत–सूचना प्रवाह व्यवस्था,
पारदर्शी निर्णय प्रक्रिया
अत्यावश्यक भएको छ।
जेनजी आन्दोलनको घटनाले नेपालमा सुरक्षा संयन्त्रबीचको कमजोर समन्वय केवल प्रशासनिक कमजोरी मात्र नभई सुरक्षा जोखिमकै स्रोत बन्न सक्ने कडुवा पाठ दिएको छ।
Redirecting... Please wait.
Comments
Post a Comment